مجله علمی پژوهشی بوم شناسی کاربردی

Mendeley  

Zotero  

Eftekhari A, Khodagholi M, Saboohi R, Khalifehzadeh R, Ashouri P, Goudarzi M. Modeling the Distribution of Some Plant Species Under Climate Change Scenarios in Khorasan Razavi Province. Iranian Journal of Applied Ecology 2025; 14 (1) :101-119
URL: http://ijae.iut.ac.ir/article-1-1257-fa.html

تغییر اقلیم به طور قابل توجهی بر دامنه پراکنش گونه‌ها تأثیر می‌گذارد. این پژوهش با هدف تهیه نقشه پیش‌بینی رویشگاه گونه‌های گیاهی منتخب در استان خراسان رضوی بر پایه مدل‌های پیش‌بینی اقلیمی انجام شده است. در این مطالعه، پس از بررسی روند تغییرات اقلیمی با استفاده از آزمون من-کندال، نقشه پراکنش بالقوه گونه‌ها با استفاده از روش رگرسیون لجستیک و بر اساس 19 لایه بایواقلیمی و سه متغیر فیزیوگرافی تهیه شد. نتایج نشان داد که استان خراسان رضوی با افزایش دما مواجه است و روند صعودی دما در 83 درصد از ایستگاه‌ها معنی‌دار است. افزایش دما به ویژه در ارتفاعات، ذوب زودهنگام برف و کاهش ذخیره آب را به دنبال دارد. مدل رگرسیون لجستیک نشان داد که گونه‌های  Stipa arabica، Bromus tomentellus، Ferula ovina  و Artemisia aucheri  به ترتیب 4/34، 8/24، 23/10 و 6/5 درصد از مساحت استان را با احتمال رخداد 75 تا 100 درصد پوشش می‌دهند. نتایج نشان داد که تغییرات اقلیمی به ویژه در سناریوی بد بینانه اثرات قابل توجهی بر پراکنش گونه‌های گیاهی دارد و می‌تواند منجر به کاهش آشیان اکولوژیک گونه‌ها، کاهش تنوع زیستی شود. بنابراین، توجه به این موضوع و اتخاذ تدابیر مناسب برای سازگاری با تغییرات اقلیمی و حفظ تنوع زیستی ضروری است.