fa استفاده از بعد فراکتالی برای بررسی اثر مقیاس بر حساسیت سنجه‌های سیمای سرزمین عمومى General پژوهشي Research <p dir="RTL"><a name="OLE_LINK22"></a><a name="OLE_LINK21"><strong>حساسیت سنجه‌های سیمای سرزمین به عامل مقیاس یکی از اصلی‌ترین چالش‌های پیش رو در مطالعات اکولوژی سیمای سرزمین و کمی‌سازی الگوهای مکانی به‌شمار می‌آید. مطالعه حاضر نیز در این راستا با استفاده از شاخص فراکتالی به بررسی اثر مقیاس بر حساسیت سنجه‌های سیمای سرزمین در بخش‌هایی از مناطق دشتی شمال کشور (پیرامون شهر ساری) پرداخته است. با پردازش تصاویر ماهواره‌ای لندست 8 (سنجنده </strong></a><strong><span dir="LTR">OLI</span></strong><strong>)، نقشه طبقات کاربری/ پوشش زمین تهیه و با استفاده از روش سلول- مرکزی به نقشه‌هایی با مقیاس‌های مکانی 30، 60، 120، 150، 200، 250 و 300 متر تبدیل شدند. سپس سنجه‌های سیمای سرزمین در سطح سیمای سرزمین برای کلیه نقشه‌ها محاسبه شد. در نهایت برای هر سنجه، معادلات رگرسیون خطی با تبدیل مقادیر سنجه‌ها به مقیاس لگاریتمی تشکیل و دو شاخص ضریب تعیین معادله و بعد فراکتال آنها محاسبه گردید. ضریب تعیین برای کلیه سنجه‌های تنوع برابر با مقدار صفر و برای سایر سنجه‌ها در دو دسته کلی حساسیت زیاد (</strong><strong><span dir="LTR">R</span></strong><strong>- افزایشی) و بدون حساسیت (</strong><strong><span dir="LTR">N</span></strong><strong>- بدون اثر) به‌دست آمد. تفسیر نتایج حاصل از این دو شاخص به‌خوبی توانست میزان حساسیت سنجه‌های سیمای سرزمین به عامل مقیاس (ضریب تعیین معادله) و نیز جهت و شدت تغییر سنجه‌ها به عامل مقیاس (بعد فراکتال) را نشان دهد.</strong></p> <p style="margin: 0cm 0cm 0pt; text-align: justify; -ms-text-justify: kashida; text-kashida: 0%;"><font color="#000000"><span style="font-size: 10pt; mso-bidi-font-family: &quot;B Lotus&quot;;"><font face="Times New Roman">The sensitivity of landscape metrics to the scale effect is one of the most challenging issues in landscape ecology and quantification of land use spatial patterns. In this study, fractal dimension was employed to assess the effect of scale on the sensitivity of landscape metric in the north of Iran (around Sari) as the case study. Land use/ cover maps were derived from Landsat-8 (OLI sensor) image processing and its spatial scale was downgraded to 30, 60, 120, 150, 200, 250, and 300 by cell-center method. After that, landscape-level metrics were quantified. Finally, linear regressions were formed for the every metric based on the logarithmic transformation and the Coefficient of</font></span><span dir="RTL" style="font-family: &quot;B Lotus&quot;; font-size: 10pt; mso-ascii-font-family: &quot;Times New Roman&quot;; mso-hansi-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;"> </span><span style="font-size: 10pt; mso-bidi-font-family: &quot;B Lotus&quot;;"><font face="Times New Roman">Determination and Fractal Dimension were computed as well. The coefficient of determination for all measures of diversity was zero and for other measures in two general categories: high sensitivity (R- redundant) and without sensitivity (N- no effect). Results acquired from the two indicators were perfectly delineated the sensitivity of landscape metrics to the scale effect (Coefficient of</font></span><span dir="RTL" style="font-family: &quot;B Lotus&quot;; font-size: 10pt; mso-ascii-font-family: &quot;Times New Roman&quot;; mso-hansi-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;"> </span><font face="Times New Roman"><span style="font-size: 10pt; mso-bidi-font-family: &quot;B Lotus&quot;;">Determination) as well as the direction and magnitude of the landscape metrics (Fractal dimension</span><span style="mso-bidi-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;"><font size="3">).</font></span></font></font></p> ضریب تعیین, بعد فراکتال, سنجه‌های سیمای سرزمین, اثر مقیاس Coefficient of Determination, Fractal Dimension, Landscape Metrics, Scale Effect. 85 97 http://ijae.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-118&slc_lang=fa&sid=1 R. Afrakhteh روشنک افراخته No Univ. of Hormozgan, Hormozgan, Iran. دانشگاه هرمزگان A. Asgarian علی عسگریان asgarian.z@gmail.com Yes Univ. of Hormozgan, Hormozgan, Iran. دانشگاه صنعتی اصفهان A. Soffianian علیرضا سفیانیان No Univ. of Hormozgan, Hormozgan, Iran. دانشگاه صنعتی اصفهان