fa اثر شدت برداشت بر تولید چهارگونه مرتعی عمومى General پژوهشي Research با توجه به روند سیر قهقرایی مراتع، بسیاری از گونه‌های بومی در شرایط آسیب‌پذیر و حتی در معرض خطر نابودی قرار گرفتن‌اند. بنابراین حفظ و تکثیر گونه‌های مرغوب بومی مراتع و شناخت ویژگی‌های مقاومت به چرا و خشکی و توان تولید آن‌ها، بسیار سودمند است. به‌منظوربررسی آثار حذف اندام‌های هوایی گونه‌های Astragalus caragana، Astragalus cyclophyllon، Astragalus podolobus و Medicago sativa بر روی تولید آنها، گونه‌های مذکور در گلدان‌های استوانه‌ای به ارتفاع 120 و قطر 20سانتی‌متر در شرایط گلخانه-کشت شدند. اهمیت این مطالعه استفاده از سه گونه گیاهی از جنس گون است که تاکنون از لحاظ شدت برداشت مورد آزمایش و بررسی قرار نگرفته‌اند. تولید گونه‌ها در سه سطح برداشت شامل یک‌بار در پایان فصل رویش، برداشت متوسط و برداشت زیاد در چهار گونه مورد‌نظر با آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با 4 تکرار بررسی شد. نتایج نشان داد بین گونه، سطح برداشت و هم‌چنین آثار متقابل بین گونه و سطح برداشت در سطح یک درصد اختلاف معنی‌دار وجود دارد. به‌طور‌کلی نتایج بررسی موجود بر روی چهار گونه مورد‌مطالعه نشان داد که گونه‌های Medicago sativa و Astragalus caragana گونه‌های مقاوم به حذف شاخ و برگ بودند و مناسب‌ترین شدت برداشت برای این دو گونه تقریبا 60 درصد از ارتفاع توصیه می‌شود. اما گونه‌های Astragalus cyclophyllon و A. podolobus به شدت‌های برداشت اعمال شده در آزمایش حساسیت نشان دادند. لذا این دو گونه به‌عنوان گونه‌های غیرمقاوم به برداشت در اولین سال رویش شناخته شدند With regard to retrogression trend of rangelands in central Zagross, many native plant species are expected to be increasingly on the verge of extinction. Therefore, for proper rangeland management the optimum harvest intensity of important plant species is an essential factor for rehabilitation and recovery of native rangeland species. This research was aimed to study the response of four range species to clipping intensity on yield and regrowth and to determine the appropriate harvesting intensity to increase the stability and survival of four range species. Astragalus caragana, Astragalus cyclophyllon, Astragalus podolobus and Medicago sativa were planted in the college of natural resources greenhouse in Isfahan University of Technology campus, during 2013 growing season. The experiment was conducted in a randomized complete block design with 3 levels: control, 60%, and 80% cuttings of plant stems at harvest times. Production of dry matter and stem heights were measured and evaluated. The results showed significant differences at α=1% among species, harvest intensity and interactions between species and harvest intensities. Based on these results, M. sativa and A. caragana are more tolerant to moderate and heavy grazing than two other species. Consequently, a harvesting intensity of 60% was recommended as the best allowable use of M. sativa and A. caragana. On the other hand, A. cyclophyllon and A. podolobus were more sensitive to harvest intensity. However, A. cyclophyllon and A. podolobus could not tolerate intensive grazing during the first growing season. گون, برش, ماده خشک, شدت برداشت, لگومینوز Astragalus species, Clip, Dry matter, Harvesting intensity, Leguminosae. 69 78 http://ijae.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-59&slc_lang=fa&sid=1 E. Ghehsareh Ardestani الهام قهساره اردستان e.ghehsarehardestani@na.iut.ac.ir Yes M. Bassiri بصیری مهدی No M. R. Vahabi محمدرضا وهابی No M. Tarkesh مصطفی ترکش No