fa تغییرات ذخایر وزنی حوض کربن آلی خاک در ارتباط با تنوع زیستی گیاهی(مطالعه موردی: جنگل‌های آمیخته راش گلندرود نور) عمومى General كاربردي Applicable ذخایر حوض کربن آلی خاک جنگل نقش بسیار مهمی در چرخه جهانی کربن و کاهش تغییرات اقلیمی دارد. لذا تعیین ارتباط و هم‌بستگی بین عوامل مختلف، از جمله تنوع زیستی گیاهی و مقادیر وزنی حوض کربن آلی خاک گامی مؤثر در پیش‌بینی تغییرات آن محسوب می‌گردد. از این رو تحقیق حاضر در قطعه شاهد با مساحت 38 هکتار در جنگل آمیخته راش گلندرود نور صورت گرفت. در پلات‌هایی با مساحت m2 400 به‌صورت سیستماتیک با فاصله ثابت 100 متر از یکد‌یگر، کلیه پوشش‌های درختی و در میکروپلات‌هایی با مساحت m2 1 در مرکز و چهارگوشه پلات اصلی، کلیه پوشش‌های علفی برای محاسبه شاخص‌های تنوع شانون وینر(H΄)، یکنواختی پایلو (J΄)، غنای گونه‌ای(SR)، غلبه گونه‌ای (D)، فراوانی (Abundance) و مقدار اهمیت گونه‌ای (SIV) مورد اندازه‌گیری قرار گرفتند. در مرکز هر میکروپلات پس از کنار زدن کامل لایه لاشبرگی نمونه‌های خاک از عمق‌های مختلف (10-0، 30-10 و 50-30 سانتی‌متر) برداشت شدند. نتایج حاصل از آزمون تجزیه واریانس نشان داد که ذخایر وزنی حوض کربن آلی خاک در عمق دوم نسبت به سایر اعماق خاک به‌صورت معنی‌داری، بیشتر است. نتایج ضریب هم‌بستگی پیرسون نشان داد که از بین کلیه شاخص‌های تنوع زیستی درختی، فقط بین فراوانی لایه درختی و ذخایر کربن آلی در عمق اول خاک هم‌بستگی معنی‌دار مثبت وجود دارد. هم‌چنین بین شاخص‌های یکنواختی پایلو، غلبه گونه‌ای پوشش‌های علفی و وزن حوض کربن آلی در عمق سوم خاک، وزن کل حوض کربن آلی خاک؛ به‌ترتیب هم‌بستگی معنی‌دار وجود داشت. البته بین شاخص غلبه گونه‌ای و کلیه مخازن آلی کربن خاک در اعماق مذکور رابطه عکس وجود داشت. هم‌چنین بین شاخص تنوع شانون وینر پوشش علفی و وزن حوض کربن آلی عمق سوم خاک، وزن کل حوض کربن آلی خاک هم‌بستگی معنی‌دار قوی و مثبت وجود داشت. بر خلاف نتایج به‌دست آمده، شاخص اهمیت گونه‌ای و غنای گونه‌ای پوشش گیاهی با تغییرات ذخایر وزنی حوض کربن آلی خاک در کلیه سطوح معرفی شده ارتباط معنی‌دار نداشت که این رویداد نشان می‌دهد تغییرات ذخایر کربن آلی خاک در منطقه مورد مطالعه مستقل از ارتباط با مقادیر شاخص‌های اهمیت گونه‌ای و غنای گونه‌ای پوشش درختی و علفی می باشد. Soil organic carbon pool plays an important role in the global C cycle and climate change mitigation. Therefore, improving our understanding of some factors such as plant biodiversity that can affect forest soil C storage is fundamentally important for anticipating changes. This study was carried out in the mixed-beech forests of Glandrood located in Noor using a systematic network of points including 400 m2 plot for trees layer regularly distributed by a distance of 100 m from each other. Within each sampling plot, five different smaller sub-plots (1m2) corresponded to the herbal coverage on the four cardinals and the center of sampling plots in order to measure Shannon-winner index H΄, Pielou index J΄, Species richness SR, Dominance index D, Abundance index and Species Importance Value index SIV. After removing the litter and large plant materials, soil samples were collected at 0-10, 10-30 and 30-50 cm depths within each sub-plot, air dried and 2 mm sieved. The results of one-way ANOVA indicated that soil organic C pool was significantly different in the second depth compared to other soil layers. Based on the Pearson's correlation test across different soil layers, a positive strong correlation was detected between soil organic carbon storage at the first depth and abundance of tree layer. Furthermore, the aforementioned test showed that there was a strong correlation between Pielou index, dominance index of herbal coverage and soil C pool weight in the third depth as well as across the whole depths. Moreover, there was a inverse correlation between Dominance of herbal coverage and soil C pool weight in the third depth and the whole depth. In addition, there was a positive strong correlation between Shannon's index of herbal coverage and soil C pool weight in the third depth, total soil C pool weight. In contrast to the above conclusion, there was no significant correlation between species richness, SIV and soil C pool weight in different depths. This illustrated that soil organic C pool variation was independent of species richness and species importance value of both trees and herbal layers. حوض کربن آلی خاک, تنوع گونه ای, پوشش درختی و علفی, جنگل آمیخته راش, گلندرود نور Soil organic C pool, Plant diversity, Coverage of tree and herbs, Mixed-beech forest, Glandrood of Noor 1 12 http://ijae.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-47&slc_lang=fa&sid=1 A. A. Vahedi علی اصغر واحدی ali.vahedi60@gmail.com Yes A. Motaji اسداله متاجی No J. Eshaghi Rad جواد اسحاقی راد No