fa تعیین پراکنش جغرافیایی و دامنه بردباری گونه .Festuca ovina L تحت تغییر اقلیم با مدل حداکثر آنتروپی (MaxEnt) عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">پیش بینی پراکنش مکانی گیاهان نقش مهمی در تبیین پایداری اکوسیستم‌های مرتعی، طراحی برنامه های مدیریتی و اجرای اقدامات اصلاح و احیاء دارد. در این مطالعه، پراکنش جغرافیایی گونه علف بره (Festuca ovina L.) و تأثیر تغییر اقلیم بر آن در استان اصفهان با مدل حداکثر آنتروپی بررسی شد. ارتباط حضور گونه با متغیرهای توپوگرافی (ارتفاع، شیب، جهت) و زیست‌اقلیمی (بارندگی و درجه حرارت) تحلیل شدند. تأثیر تغییر اقلیم بر پراکنش گونه نیز تحت سناریوهای خوش بینانه (RCP2.6) و بدبینانه (RCP8.5) مدل گردش عمومی CCSM4 برای سال‌های 2050 و 2070 ارزیابی شد. طبق نتایج، مدل با سطح زیر منحنی 0/98، کارایی بالایی در تعیین رویشگاه گونه داشت و به طور معنی-داری قوی تر از مدل تصادفی عمل کرد. آزمون جک نایف نشان داد، بارندگی گرم‌ترین فصل و ارتفاع، مهم‌ترین عوامل مؤثر بر حضور گونه می باشند. بر اساس منحنی های پاسخ، گونه در ارتفاع 3800-2200 متر، بارندگی 6-4 میلی متر در گرم‌ترین فصل، بارش سالانه 300-250 میلی متر و دمای سالانه 8-6 درجه سانتی گراد احتمال حضور بالاتری دارد. پیش‌بینی‌ها حاکی از افزایش اندک رویشگاه‌های نامطلوب و جابجایی گونه به سمت ارتفاعات بالاتر تحت سناریوی اقلیمی بدبینانه است. نتایج، مبنایی ارزشمندی برای شناسایی رویشگاه‌های مناسب جهت کشت گونه در چارچوب طرح‌های مدیریت مرتع فراهم می&lrm;آورند.</div> <div style="text-align: justify;">Predicting the distribution of plant species plays a critical role in understanding rangeland ecosystem sustainability, management planning, and the implementation of restoration and rehabilitation programs. This study modeled the geographic distribution of sheep fescue (Festuca ovina L.) and investigated the potential impacts of climate change on its habitat in Isfahan Province using the MaxEnt model. Relationships between species presence and topographic variables (elevation, slope, aspect), as well as bioclimatic variables (precipitation, temperature), were analyzed. The effects of climate change were examined under optimistic (RCP 2.6) and pessimistic (RCP 8.5) scenarios using the CCSM4 model for 2050 and 2070. Results indicated that MaxEnt performed efficiently, with an area under the curve (AUC) of 0.98, outperforming random predictions. Jackknife analysis identified precipitation during the warmest season and elevation as the most influential variables affecting species presence. Response curves indicated the highest presence probability at elevations of 2,200&ndash;3,800 m, with 4&ndash;6 mm precipitation during the warmest season, 250&ndash;300 mm of annual precipitation, and a mean annual temperature of 6&ndash;8 &deg;C. Projections showed a slight increase in unsuitable habitats and an upward shift toward higher elevations under the pessimistic scenario. The findings provide a valuable basis for identifying suitable habitats for species establishment and for developing evidence-based rangeland management and restoration strategies.</div> آشیان بوم‌شناختی بالقوه, حضور گونه, سناریوهای تغییر اقلیم, متغیرهای زیست اقلیمی Potential ecological niche, Species presence, Climate change scenarios, Bioclimatic variables 44 64 http://ijae.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1150-1&slc_lang=fa&sid=1 A. Bazrmanesh آزاده بذرمنش azade.bazrmanesh@gmail.com No Department of Natural Resources, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران. M. Tarkesh مصطفی ترکش m_tarkesh@cc.iut.ac.ir Yes Departmentg of Natural Resources, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران. H. Bashari حسین بشری hbashari@iut.ac.ir No Departmentg of Natural Resources, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران. M. Amiri محدثه امیری amiri.m@uma.ac.ir No Department of Range and Watershed Management, Faculty of Agriculture and Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran. گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.